Geluid wordt schadelijk vanaf ongeveer 80 decibel, als je er dag in dag uit lang in staat. Wie jarenlang acht uur per dag zonder gehoorbescherming werkt in meer dan 80 dB(A), heeft een grote kans om doof te worden, schrijft Volandis, het kennis- en adviescentrum van de bouwsector. Hoe harder het geluid, hoe korter het duurt: bij 85 dB is een werkdag van acht uur de grens, bij 100 dB is dat een kwartier. En wat kapot is, komt niet terug. Hieronder lees je hoe hard alledaagse geluiden en je eigen gereedschap zijn, hoe lang je erin kunt staan en hoeveel demping je nodig hebt.
Decibel voorbeelden van 20 tot 140 dB
Om een idee te krijgen hoe hard iets is: de geluiden hieronder komen uit de decibelmeter van VeiligheidNL. Vanaf de rij met 85 dB zit je in het gebied waar je gehoor schade oploopt als je er lang genoeg in staat.
| Geluid | Decibel |
|---|---|
| Windstil bos | 20 dB |
| Fluisteren | 40 dB |
| Normaal gesprek | 60 dB |
| Lawaai op het schoolplein | 85 dB |
| Voorbijrazende trein | 90 dB |
| Muziek op je koptelefoon | 95 dB |
| Discotheek | 103 dB |
| Kettingzaag | 110 dB |
| Zwaar onweer | 120 dB |
| Legaal vuurwerk (wettelijk maximum) | 120 dB |
| Illegaal vuurwerk | 135 dB |
| Straaljager van dichtbij | 140 dB |
Hoe hard is 80 decibel? Een handige vuistregel van Volandis: sta je op een meter van iemand en moet je je stem verheffen om elkaar te verstaan, dan zit het geluid boven de 80 dB(A).
Hoeveel decibel maakt je gereedschap?
Op de bouw zit je al snel boven de grens. Volandis noemt 90 dB(A) als het geluid op een gemiddelde bouwplaats. Per bron gemeten:
| Gereedschap of klus | Decibel, dB(A) |
|---|---|
| Handzaag | 86 tot 89 |
| Storten van betonspecie | 92 |
| Slijpmachine | 95 tot 105 |
| Handcirkelzaag | 99 tot 109 |
| Elektrische handboor | 100 tot 120 |
| Spijkerhamer | 105 tot 108 |
| Schiethamer | 117 tot 120 |
Bron: Volandis, Toolbox factsheet lawaai. Zelfs de handzaag zit boven de 85 dB(A). Met de slijper of de boor in je hand ben je binnen een uur door je dagdosis heen.
Hoe lang mag je in welk geluid werken?
Het Amerikaanse instituut voor arbeidsveiligheid NIOSH houdt 85 dB(A) aan over een werkdag van acht uur, en rekent dat elke 3 dB erbij de veilige tijd halveert. Dat komt doordat 3 dB erbij twee keer zoveel geluidsenergie is. Uitgeschreven:
| Geluid | Zonder bescherming, per dag |
|---|---|
| 85 dB | 8 uur |
| 88 dB | 4 uur |
| 91 dB | 2 uur |
| 94 dB | 1 uur |
| 97 dB | 30 minuten |
| 100 dB | 15 minuten |
Het telt op over de dag. Een uur slijpen op 100 dB is al vier keer je dagdosis, ook als het daarna stil is. Daarom is "het is maar even" geen reden om je oordoppen in je zak te laten.
Wat zegt de Arbowet over 80 en 85 dB?
Het Arbeidsomstandighedenbesluit (hoofdstuk 6, afdeling 3) werkt met twee drempels. Volandis vat ze zo samen:
- Boven 80 dB(A) moet je werkgever het geluid beoordelen, voorlichting geven, gehoorbescherming ter beschikking stellen en je een gehoortest aanbieden.
- Boven 85 dB(A) moet hij het geluid zo ver mogelijk terugdringen en de plek markeren, en ben jij verplicht de gehoorbescherming te dragen.
Werk je voor jezelf, dan regel je die bescherming zelf. Het geluid maakt geen onderscheid tussen loondienst en zzp.
Hoeveel demping heb je nodig?
Hoeveel een oordop of oorkap dempt, staat in de SNR-waarde volgens de Europese norm EN 352. De officiële rekenmethode trekt de SNR af van het C-gewogen geluid om je heen; met de dB(A)-waarden uit de tabellen hierboven is dat een grove schatting. Een slijper op 105 dB(A) min 30 dB SNR geeft dan rond de 75 dB in je oor, onder de grens van 80.
De ISOtunes-modellen in deze winkel liggen tussen 30 en 36 dB SNR:
- ISOtunes XTRA 2.0 en PRO 3.0: 36 dB SNR, in-ear.
- ISOtunes PRO Aware 2.0: 33 dB SNR, in-ear met aware-modus.
- ISOtunes FREE 2.0: 31 dB SNR, true wireless.
- ISOtunes LINK 2.0 en LINK AWARE: 30 dB SNR, oorkap.
Welk model bij jouw klus past, hangt ook af van hoe lang je hem draagt en of je je omgeving moet blijven horen. Lees verder per situatie: gehoorbescherming voor werk en bouw, oordoppen voor onder de motorhelm of gehoorbescherming voor schietsport. Alle modellen naast elkaar staan in het overzicht van bluetooth-gehoorbescherming.
Veelgestelde vragen over decibel en gehoorschade
Bij hoeveel decibel ontstaat gehoorschade?
Vanaf 80 dB loop je schade op als je er jarenlang dagelijks een werkdag in staat. Bij 85 dB is acht uur per dag de grens, en elke 3 dB erbij halveert die tijd.
Vanaf hoeveel dB is gehoorbescherming verplicht?
Boven 80 dB(A) moet je werkgever gehoorbescherming ter beschikking stellen. Boven 85 dB(A) ben je verplicht hem te dragen. Dat staat in het Arbeidsomstandighedenbesluit, hoofdstuk 6.
Hoeveel decibel is fluisteren?
Fluisteren is ongeveer 40 dB, een normaal gesprek 60 dB. Dat lijkt maar 20 dB verschil, maar omdat de schaal logaritmisch is, is het honderd keer zoveel geluidsenergie.
Hoe hard is 80 decibel?
Zo hard dat je op een meter afstand je stem moet verheffen om iemand te verstaan. Ter vergelijking: een schoolplein vol kinderen zit rond de 85 dB, een voorbijrazende trein rond de 90 dB.
Is gehoorschade te herstellen?
Nee. Lawaaidoofheid ontstaat sluipend, is niet te genezen en ook niet op te lossen met een gehoorapparaat, aldus Volandis. Voorkomen kan wel: met gehoorbescherming die past bij het geluid, en die je de hele tijd draagt dat het lawaai er is.
